Chuyển hướng 301 khi đổi tên miền: lập bản đồ đường dẫn cũ sang mới

Khi đổi tên miền, mỗi đường dẫn cũ phải chuyển hướng 301 tới đúng trang tương ứng trên tên mới — một đổi một, không gom hết về trang chủ. Đây là phần việc quyết định bạn giữ được bao nhiêu thứ hạng tìm kiếm và bao nhiêu khách đang đến qua các liên kết cũ.

Vì sao không gom về trang chủ

Cách lười là cấu hình một dòng: mọi thứ trên tên cũ chuyển về trang chủ tên mới. Nhìn thì tưởng xong. Nhưng có hai hậu quả:

• Khách lạc đường. Người bấm một bài hướng dẫn cụ thể từ diễn đàn lại rơi vào trang chủ, không thấy thứ mình cần, và thoát ra.
• Công cụ tìm kiếm coi đó như trang biến mất. Chuyển hướng hàng loạt về trang chủ thường được xử lý giống lỗi không tìm thấy mềm; giá trị mà từng trang cũ tích luỹ bị bỏ lại thay vì chuyển sang trang mới.

Bước 1: thu thập mọi đường dẫn cũ

Bạn không thể chuyển hướng những gì mình không biết là có. Gom danh sách từ nhiều nguồn, vì mỗi nguồn thường thiếu một phần:

1. Sơ đồ trang (sitemap) hiện tại của website.
2. Báo cáo trang trong công cụ quản trị tìm kiếm — nó thấy cả những trang không có trong sitemap.
3. Nhật ký truy cập máy chủ vài tháng gần nhất: đường dẫn nào thật sự có người vào.
4. Danh sách liên kết từ trang khác trỏ về bạn.
5. Đường dẫn trong email đã gửi, mã QR đã in, quảng cáo đang chạy.

Nguồn thứ năm hay bị quên nhất và cũng gây hại âm thầm nhất: mã QR trên tờ rơi đã phát ra không sửa được.

Bước 2: ghép một đổi một

Lập một bảng hai cột: đường dẫn cũ, đường dẫn mới. Nếu cấu trúc website giữ nguyên, việc này gần như chỉ là thay tên miền. Nếu cấu trúc thay đổi cùng lúc — đổi cách đặt tên trang, gộp danh mục — thì phải ghép tay từng dòng. Nguyên tắc ghép:

• Trang có bản tương đương: chuyển tới đúng bản đó.
• Trang bị gộp: chuyển tới trang đã gộp.
• Trang không còn tương đương: chuyển tới trang danh mục gần nghĩa nhất.
• Trang thật sự bỏ, không có gì liên quan: trả về mã 410, đừng ép chuyển hướng vô nghĩa.

Mẹo đỡ việc: nếu có thể, đừng đổi cấu trúc đường dẫn cùng lúc với đổi tên miền. Làm hai việc riêng ở hai thời điểm giúp bảng ghép đơn giản và dễ tìm lỗi hơn.

Bước 3: tránh chuỗi chuyển hướng

Chuỗi chuyển hướng xảy ra khi A chuyển tới B, B lại chuyển tới C. Thường gặp khi website đã từng đổi tên hoặc đổi cấu trúc trước đây, hoặc khi có thêm bước chuyển từ http sang https, từ www sang không www. Mỗi bước thêm vào làm trang chậm hơn và làm tín hiệu yếu đi.

Khi cấu hình, hãy cho đường dẫn cũ nhất đi thẳng tới đích cuối cùng trong một bước — kể cả biến thể http, www. Kiểm tra bằng cách mở từng đường dẫn cũ và đếm số lần chuyển; mục tiêu là đúng một.

Bước 4: kiểm tra sau khi chuyển

1. Chạy lại toàn bộ danh sách đường dẫn cũ, xác nhận mỗi cái trả về 301 và dẫn tới trang mới trả về 200.
2. Khai báo đổi địa chỉ trong công cụ quản trị tìm kiếm, nộp sơ đồ trang mới.
3. Theo dõi báo cáo lỗi không tìm thấy trên tên mới trong vài tuần — đó là những đường dẫn bạn đã bỏ sót.
4. Cập nhật những liên kết bạn kiểm soát được: hồ sơ mạng xã hội, bản đồ, chữ ký email, liên kết nội bộ trên chính website.

Cập nhật liên kết nội bộ hay bị bỏ qua: website mới vẫn chứa hàng trăm liên kết trỏ về tên cũ, mỗi cú bấm lại phải đi vòng qua chuyển hướng. Tìm và thay chúng một lượt.

Đừng quên các tài nguyên không phải trang: ảnh, tệp PDF, tệp tải về, nguồn cấp RSS, sơ đồ trang. Chúng cũng có đường dẫn, cũng được trang khác liên kết tới, và cũng cần chuyển hướng. Một bảng giá dạng PDF được đối tác lưu đường dẫn nhiều năm là ví dụ điển hình của thứ hay bị bỏ sót.

Giữ chuyển hướng bao lâu

Lâu nhất có thể. Liên kết từ báo chí, diễn đàn, bài viết của người khác trỏ về tên cũ sẽ tồn tại nhiều năm. Khách quen gõ tên cũ theo thói quen. Nếu bạn để tên cũ hết hạn, người khác có thể mua nó và nhận toàn bộ lượng truy cập đó — kể cả dùng để mạo danh bạn. Chi phí giữ một tên miền vài năm rất nhỏ so với rủi ro này.

Và hãy giữ lại bảng bản đồ đường dẫn đã lập. Vài năm sau, khi có ai hỏi vì sao một đường dẫn cũ trỏ về chỗ này, hoặc khi website lại đổi cấu trúc, bảng đó là tài liệu duy nhất cho biết đã làm gì.

Khi đổi tên miền vì chuyển sang tên tốt hơn

Nếu bạn đổi tên miền vì đã tìm được một tên ngắn hơn, đúng thương hiệu hơn, phần chuyển hướng này là cái giá bắt buộc — nhưng làm đúng thì chỉ trả một lần. Còn nếu đang tìm tên mới cho lần chuyển đó, bộ cố vấn tên miền gợi ý tên trong kho hợp ngành của bạn kèm lý do, để bạn chọn một lần là xong.